Σκηνοθεσία γνώσης, για μια συνέντευξη του Τσαφουλια

Σκηνοθεσία γνώσης

(Σκέψεις με αφορμή μια,ακόμη, τοποθέτηση του σκηνοθέτη Τσαφουλια)

Υπάρχει ένα είδος ανθρώπου που δεν πολεμάει αυτό που διαφωνεί·(μάλιστα ο Τσαφουλιας λέει πως το σέβεται) αλλά το ειρωνεύεται. Δεν μπαίνει στον κόπο να καταλάβει την εσωτερική λογική ενός κειμένου ( κ αν είχε διαβάσει τα πάντα αποκλείεται να έλεγε όσα είπε, άλλωστε "έχει διαβάσει όλο το πλαίσιο")– παίρνει δυο λέξεις, τις ξεκολλάει από το σώμα τους και φτιάχνει μια δική του αφήγηση. Έτσι δεν χρειάζεται να συνομιλήσει με την ιστορία του Δένδρου της Γνώσης· αρκεί να δείξει ότι “ξέρει καλύτερα”. (Με επίκληση στον δάσκαλό του Λιαντινη)

Αυτό όμως δεν είναι γνώση. Είναι σκηνοθεσία γνώσης. Κι όταν η σκηνοθεσία γίνεται πιο σημαντική από την αλήθεια, τότε μιλάμε για πνευματικό ναρκισσισμό.

Εδώ είναι το πρόβλημα για εμένα.

Ο άνθρωπος που δεν αναζητά την αλήθεια, αλλά τον θαυμασμό για το πόσο “έξυπνα” την αποδομεί κ το πόσο “αμνοερίφια” (κατά Τατσόπουλο) είναι οι πιστεύοντες.

Το ειρωνικό ύφος (περί “χαμηλού μορφωτικού επιπέδου” και “iq ραδικιού” των χριστιανών, δεν τα είπε αυτά ο εν λόγω σκηνοθέτης) δεν αποδεικνύει ανωτερότητα. Αποκαλύπτει ανασφάλεια. Γιατί όποιος είναι πραγματικά σίγουρος για τη σκέψη του, δεν χρειάζεται να υποτιμήσει τον άλλον για να σταθεί. Η συγκατάβαση τύπου “ε, τι να κάνουμε, τέτοιοι είναι” δεν είναι ανεκτικότητα· είναι μεταμφιεσμένη περιφρόνηση.

Και εδώ είναι το παράδοξο: μιλούν για συμπερίληψη, αλλά εξαιρούν όποιον πιστεύει. Μιλούν για ανεκτικότητα, αλλά δεν αντέχουν να υπάρχουν άνθρωποι που δεν σκέφτονται με το δικό τους σχήμα. Η δήθεν διανοητική ανωτερότητα καταλήγει σε στενόμυαλη ομοιομορφία. 

Στο τέλος, νομίζω, ο καθένας μιλά από το περίσσευμα της καρδιάς του. Αν μέσα του έχει ειρωνεία, αυτό θα βγει. Αν έχει σεβασμό, κι αυτό θα φανεί. Όταν κάποιος κοροϊδεύει μια πίστη ολόκληρη για να νιώσει πιο “ξύπνιος”, δεν αποκαλύπτει τους πιστούς. Αποκαλύπτει τον εαυτό του.

Ο καθρέφτης δεν φταίει. Απλώς αντανακλά.